وجه تسمیه ملایر : اسم ملایر از کجا آمده ؟ مل آگر یا دولت آباد ؟

وجه تسمیه ملایر

وجه تسمیه ملایر : اسم ملایر از کجا آمده ؟ مل آگر یا دولت آباد ؟

وجه تسمیه ملایر

وجه تسمیه ملایر از نظر مورخان : در مورد وجه تسمیه ملایر نظرهای مختلفی ارائه داده‌اند . از جمله این كه در زمان مادها با روشن كردن آتش‌ بر روی تپه‌ها و كوه‌های آن اخبار را به سایر مناطق می‌رساندند؛ از این رو آن‌جا مل‌آگر به معنی ‎تپه آتش نامیده شد . روایت دیگری می‌گوید كه در زمان حمله اعراب به ایران هنگام عبور از این منطقه به آب دست نیافته بودند و به همین دلیل آن را « ماء‌لایری» خواندند ، یعنی آب دیده نمی‌شود و به همین نام معروف شده و ملایر كنونی صورتی از آن عبارت است. بعضی از محققین اظهار داشته اند كه نام ملایر تركیبی از دو واژه «مال» و «ایر» است كه در لهجه كردی و لری واژه «مال» به معنی خانه است كه «مان» كه به همین معنی ، مصطلح زبان پارس ها بوده یكی می باشد ، یعنی خانه و خانمان. گاهی واژه مال « در زبان مادی قدیم و لری امروز» و مان «در زبان پارسی» را به جای خانه به سرزمین هم می گفته اند و بعضی از آن اسم ها هنوز بر جاست . در لرستان ، كلمه «مال» را به همین معنی سرزمین و خانه در حوالی كرمانشاه «مله» میگویند. بنابراین جزء اول از نام ملایر كه «مال» باشد به معنی سرزمین و خانه است. جزء دوم این نام یعنی «آیر» مخفف «آگر»  است كه «آگر» در زبان مادی به معنی آتش بوده و هنوز هم در لرستان آتش را آگر می گویند. بنابراین «مال آیر» كه در تلفظ «ملایر» شده به معنی «سرزمین آتش» می باشد و مناسبت آن هم این بوده است كه در مركز این ناحیه از دو هزار سال پیش به آن سوتر آتش گاه بزرگی بوده است. امروزه با توجه به نتایج حاصله از حفاری های « تپه نوشیجان » و كشف آتشكده مربوط به دوران مادها و نظریه های «دیوید استروناخ» باستان شناس معروف انگلیسی كه در درحفاری تپه مذكور سمت سرپرستی هیئت حفاری را داشته است ،‌ مطرح است كه این آتشكده در ابتدا آتش طبیعی كه ناشی از فوران گاز از مخازن زیرزمینی گاز این منطقه بوده بر اثر عوامل طبیعی مانند رعد و برق ایجاد گردیده وسپس با توجه به تقدس آتش نزد ایرانیان قدیم ، حول آن ‌آتشكده ساخته شده و به مرور برگرد آن زندگی تشكیل داده اند. عده ای دیگر معتقدند كه در زمان مادها در این منطقه با روشن كردن آتش در روی گردنه ها اخبار را به سایر مناطق می رسانده اند و از این رو «مل آگر» (ملایر) به معنی تپه آتش است. نظر دیگر این است كه ملایر از«مل» یا «مله» به معنی «گردنه» و «گر» به معنی شهر در گویش كردی تشكیل شده ، كه به مرور «گر» در تلفظ مبدل به «ار» شده و در این معنی «مل + گر» یا «مله + اگر» یا «ملایر» به معنی شهر گردنه است كه وجود گردنه های متعدد در اطراف این شهر نیز قابل توجه است و بالاخره بعضی ها نیز گفته اند كه كلمه «آیر» كه جزء دوم نام ملایر باشد با نظایر آن مثل «آره»، «آیر» ، «آری» ،«آریا» از «آرین» مشتق شده است و اصل این كلمه در اوستا «آیرینه» كه بعد در لهجه فارسی هخامنشی و تلفظ پهلوی قدیم به «آریان» ،«آران» و «ایران» تبدیل شده است. در این معنی كلمه «ملایر» با تركیب از دو واژه «مال» به معنی خانه و«ایر» به معنی آریاها به معنی خانه و سرزمین آریاها است.

About the author

پست‌های مرتبط

روش تشخيص چوب و رزين در مبل

روش تشخيص چوب و رزين در مبل چگونه است ؟

روش تشخيص چوب و رزين در مبل مطالب مرتبط با...

تمیزکردن روکش مبل

تمیزکردن روکش مبل

تمیزکردن روکش مبل لوازم و مواد مورد نیاز برای تمیزکردن...

باغ های تاریخی ملایر یا باغشهر های ملایر (که امروز نابود شده اند)

باغ های تاریخی ملایر   ۱-باغ بهشت آئین درون باغ ...